Một buổi sáng ở Sài Gòn, mình ngồi trước bàn làm việc với một trang giấy trắng và danh sách những bản nhạc của Dội Âm. Đề bài khi ấy là thiết kế áp phích cho một chuỗi đêm nhạc thể nghiệm. Mình dành phần đầu buổi sáng để nghe, chưa mở phần mềm thiết kế.
Buổi sáng, nghe và vẽ
Trong những bản nhạc ấy có những đoạn âm thanh kéo dài, những tiếng động xuất hiện bất chợt và cả những khoảng im lặng. Mình ghi lại chúng bằng những nét bút đậm nhạt khác nhau trên giấy.
Sau vài trang phác thảo, mình nhận ra điều muốn giữ lại là sự thay đổi về nhịp điệu. Một dòng chữ dài, một mảng đen lớn, một khoảng trắng bất ngờ. Tất cả đều có thể trở thành chất liệu cho áp phích.
Gần trưa, dựng hệ lưới
Mình mở một khung A2 dọc, kích thước 420 × 594 mm, rồi chia thành sáu cột với lề ngoài 24 mm và khoảng cách giữa các cột 6 mm.
Mình dành một vùng riêng cho ngày, giờ, địa điểm và tên nghệ sĩ. Những thông tin này cần được đọc rõ trên mọi phiên bản áp phích.
Phần diện tích còn lại dành cho chữ tiêu đề. Mình thử kéo dài chữ theo chiều ngang bằng cách điều chỉnh hình dáng từng ký tự, thay đổi vị trí và tạo những khoảng ngắt giữa các nhóm chữ.
Hệ lưới giúp mình giữ được một số điểm căn chung khi chuyển từ bản này sang bản khác.
Buổi chiều, bớt đi một thứ
Có một bản phác thảo mình đã sửa nhiều lần. Tiêu đề chiếm gần hết mặt giấy, xung quanh là những đường kẻ mô phỏng sóng âm. Từng chi tiết đều có lý do để tồn tại, nhưng khi đặt cạnh nhau, chúng khiến bố cục trở nên chật chội.
Mình thử bỏ toàn bộ đường kẻ. Chỉ còn chữ, một mảng đen và khoảng trắng lớn phía dưới.
Bố cục lúc ấy bắt đầu có nhịp. Mình giữ nguyên bản này để phát triển những phiên bản tiếp theo.
Trước khi rời bàn
Mình thu nhỏ áp phích bằng kích thước một tấm bưu thiếp để xem thứ tự đọc. Sau đó, mình in vài đoạn chữ ở kích thước thật để kiểm tra nét chữ và dấu tiếng Việt.
Nếu bạn đang làm một chuỗi áp phích, hãy thử giữ nguyên hệ lưới và thay đổi một yếu tố thị giác qua từng phiên bản. Bạn sẽ dễ quan sát hơn cách một thiết kế có thể biến đổi mà vẫn giữ được tính cách ban đầu.
Cuối ngày, trên bàn mình còn lại vài tờ giấy đầy nét gạch xóa. Mình thường giữ chúng cùng với bản thiết kế hoàn chỉnh.
